Wymiary BIM

Metodologia BIM posiada wiele sposobów klasyfikacji umożliwiających określenie dojrzałości modelu. Jednym z najczęściej stosowanych podziałów jest grupowanie oparta o nomenklaturę nD. Gdzie n stanowi cyfrę oznaczającą poziom dojrzałości modelu, a D stały skrót od angielskiego słowa dimension - wymiar.

Klasyfikacja

Klasyfikacja zaczyna się od płaskiego rysunku 2D (CAD). Poziom 3D oznacza trójwymiarowy model. 4D stanowi model wzbogacony o możliwość stworzenia harmonogramu. Dodana została wartość czasu. Według purystycznego podejścia do pojęcia wymiarów w tym miejscu klasyfikacja powinna zostać zakończona.

Idące jednak dalej teorie dodają wymiar 5D wzbogacając model o ceny (kosztorys). 6D najczęściej oznacza model + zrównoważone budownictwo. 7D to model + zarządzanie nieruchomością, a 8D model + zdrowie i bezpieczeństwo. Poziomy powyżej 4D nie mają jednoznacznie usystematyzowanej struktury zdarzają się tu nieporozumienia w nazewnictwie. Warto więc ustalić w czasie rozmów z zamawiających co dokładnie skrywa pod pojęciami.

Rozwój wymiarów

Z uwagi na nieskończone możliwości tworzenia kolejnych wymiarów obecnie spotkać można już nawet poziom 10D. W związku z szybkim rozwojem branży zapewne już niedługo usłyszymy o kolejnych wartościach.

Poziomy dojrzałości BIM

Podwalinę metodologii BIM stanowi pojęcie standaryzacji i normalizacji procesów. Powtarzalne, skonkretyzowane akcje dawać mają mierzalne rezultaty. Wprowadzenie procedur ma na celu przyspieszenie pracy, minimalizację błędów oraz zwiększenie zysków. Mimo tak jasnych celów BIM na europejskie normy dotyczące metodologii czekać musieliśmy kilkanaście lat. Dwie pierwsze z serii planowanych pięciu norm – ISO 19650 ukazały się w 2018 roku. Kolejne dwie normy światło dzienne ujrzały w 2020 roku. A ostatnia (ISO 19650-4), dotycząca wymiany informacji nie została jeszcze opublikowana w ostatecznej wersji.

Zgodnie z Ustawą o normalizacji z dnia 12 września 2002 r. art. 5 Polskie Normy mogą być przywoływane w przepisach dopiero po ich opublikowaniu w języku polski. Jak do tej pory nie doczekaliśmy się tłumaczenia żadnej z powyższych norm, a komitet nadal głowi się nad odpowiednimi określeniami angielskich słów.

Jeszcze przed opublikowaniem norm, w 2008r. powstał klin Bew-Richardsa. Grafika stanowi rdzeń brytyjskich standardów BIM opublikowanych przed 2018r. Europejskie normy powstały z nakierowaniem na drugi poziom dojrzałości BIM zgodny z klinem. Klin wprowadza trzy, a w zasadzie cztery poziomy BIM jeśli uwzględni się poziom 0.

Poziom 0 odznacza się wymianą danych pomiędzy uczestnikami procesu za pomocą płaskich rysunków 2D – CAD (Projektowanie Wspomagane Cyfrowo). Projekty przekazywane są w formie papierowej lub elektronicznej, w której brak jest centralnego zarządzania bazą danych.

Rdzeń poziomu 1 stanowi wprowadzenie wspólnego środowiska danych opartych o standardowe procedury. Dane mogą być przekazywane w formie 2D lub 3D. Projekt nie posada warstwy informacyjnej niezbędnej w metodologii BIM, np. brak powiązania pomiędzy kosztami realizacji, a elementami modelu.

Poziom 2 zakłada połączenie danych rysunkowe z informacją dla wszystkich branż. Niezależne modele poszczególnych dziedzin tworzą holistyczny, zintegrowany obraz budynku. Głównym źródłem informacji o obiekcie staje się model 3D. Dokumentacja 2D generowana jest automatycznie przez odpowiednie programy (np. Archicad, Revit). Model stanowi źródło informacji do przedmiaru. kosztorysu, harmonogramu.

Poziom 3 określany jako Święty Graal zakłada połączenie procesów oraz danych na serwerze dzięki czemu możliwa jest równoległa praca wszystkich zespołów projektowych. Stosowany jest otwarty format wymiany danych – IFC. Powyższy system pracy określono skrótem iBIM.

W Polsce ciężko obiektywnie ocenić poziom dojrzałości BIM biur projektowych. Z uwag na brak obligatoryjnych norm oraz wysokie koszty sprzętu i szkoleń wiele pracowni nadal charakteryzuje się poziomem 0. A jaki jest Wasz aktualny poziom pracy? Czy planujecie poszerzyć swoją wiedzę?

BIM - rozwinięcie skrótu

„BIM to innowacyjne pojęcie”, „BIM dopiero zrewolucjonizuje budownictwo, szkoda teraz na niego czasu, poczekajmy aż pojawią się krajowe standardy” – hasła i okrzyki nadal dające się usłyszeć w polskich biurach nie są dostosowane do panującej na świecie dynamicznej sytuacji.

BIM dzieje się teraz i to wcale nie od wczoraj, pierwsze programy CAD zaczęły funkcjonować już przeszło 60 lat temu.

Akronim BIM powstał od angielskich słów BUILDING INFORMATION MODELING. Najbardziej rozpowszechniony polski odpowiedni stanowi MODELOWANIE INFORMACJI O BUDYNKU. Aktualnie, zgodnie z rozwojem technologii BIM oczywisty do tej pory sposób rozwinięcia skrótowca uległ przemianą.

Pierwsze dwa człony B – BUILDING (metodologia odnosi się do szerokiej grupy budynków, obiektów oraz infrastruktury) oraz I – INFORMATION (dostęp do spójnych informacji to potęga) pozostają niezmienne.

Enigmatyczne staje się jednak M:

• M – MODELING – „modelowanie informacji o budynku” angielski amerykański, preferowane jest pojedyncze L, najbardziej rozpowszechnione rozwinięcie,
• M – MODELLING –„modelowanie informacji o budynku” angielski brytyjski, podwójne L,
• M – MODEL – „model informacji o budynku”, dochodzi tu do spłycenia metodologii. BIM to nie tylko model.
• M – MANAGMENT – „zarządzanie informacją o budynku”, rozwinięcie ostatnimi laty znacznie zyskuje na popularności. Dzięki możliwości zarządzania informacją kontrolowany jest pełny cykl życia obiektu.

Zdecydowanie najczęściej spotykamy się z rozwinięciem Building Information Modeling jednak kto wie czy za kilka lat Modeling nie zostanie zastąpione przez Management lub jeszcze inne słowo.